Smardze: Ospowate Smakołyki

Co wiosnę lasy są wypełnione ludzmi szukającymi jadalnych smardzy.  Smardze są bardzo smakowite i łatwe do rozpoznania.  Pokazanie się ich na wiosnę jest dokładnie w tym samym czasie co chęć ludzi do wybiernia się w las.  Świeże smardze można kupić za $20 do $24 za funt ($40 do $50 za kilogram).  Nic dziwnego że zbieracze grzybów wybierają się do lasów aby je zebrać za darmo.

Ulubione miejsca na zbieranie smardzy są dobrze strzeżoną tajemnicą, do tego stopnia że nawet wojny były spowodowane przez to.  Zbieracze są tak zafascynowni zbieraniem smardzy że co roku są festiwale w północnym Michigan z nagrodami za największego smardza, najwięcej smardzy, najlepszy przepis na przygotowanie smardzy, etc.  Boyne City Morel Festival, w trzecim tygodniu Maja, jest największym w Michigan.  W 1994 roku przybyło tam 17,000 zbieraczy. 

Smardze są owocnikami grzyba który żyje pod ziemią.  Kiedy temperatura i wilgotność ziemi jest odpowiednia, ten grzyb wypuszcza swoje owocniki, smardze, które zawierają zarodniki tego grzyba.  Wiatr roznosi te zarodniki do nowych habitatów, gdzie one dorastają i przetwarzają się w nowe smardze.  Zdjęcie obok pokazuje ospowate smardze w których znajdują się zarodniki.  Niektóre smardze są czarne, szare albo nawet białe zależnie od tego jaki rodzaj smardzy to jest.


Prawdziwe smardze są owocnikami grzyba który nazywa się Morchella, w rodzinie Morchellaceae. Inne rodzaje grzybów w Morchellaceae, i Gyromitra, w rodzinie Helvellaceae, nazywają się "smardzami." Wszystkie smardze są spokrewnione z workowcami.

Każdy zidentyfikowany organizm na świecie ma jedno imię naukowe, ale zazwyczaj wiele imion regionalnych.  Morchella esculenta jest znana jako 'Common' Smardza, ale jest ją tak samo trudno znaleść jak inne rodzaje smardz.  Inne regionalne imię używane do określania tej smardzy jest 'Sponge' Smardza. Gyromitra esculenta jest znana jako 'Beefsteak' Smardza ale jest trująca dla wielu osób.  Jest też znana jako 'Brain Mushroom.'  Niektóre książki o grzybach używają tylko naukowych imion aby uniknąć nie porozumień.

Grzyby zawierają wiele związków chemicznych.  Grzyby które można kupić w sklepie są nie trujące i też nie powodują żadnych skutków ubocznych.  Skutki jedzenia grzybów zebranych w lesie są różne.  Trzeba być ostrożnym w zbieraniu smardzy i kierować się pewnymi zasadami:

• NAUCZ SIĘ ROZRÓŻNIAĆ SMARDZE POPRZEZ BRANIE KLASY OFEROWANEJ PRZEZ KLUB ZBIERACZY GRZYBÓW. Klasy też mogą być oferowane przez Uniwersytet w którym znajduje się ogród botaniczny albo zielink.
• NIE MIESZAJ RÓŻNYCH RODZAJÓW SMARDZ.  Nie gotuj różnych rodzajów grzybów razem.
• ZANIM SPORZYJESZ JAKIEKOLWIEK SMARDZE PROSZE SIĘ UPEWNIĆ ŻE ONE MAJĄ WYGLĄD OSPOWATY A NIE GŁADKI ALBO POMARSZCZONY.  Niektóre nieprawdziwe smardze są gładkie albo pomarszczone i zazwyczaj trujące.
  
• ZAWSZE SPRÓBUJ MAŁY KAWAŁEK GRZYBA, I CZEKAJ KILKA GODZIN ZANIM ZJESZ RESZTĘ.   Niektóre trucizny i skutki uboczne nie są widoczne aż do 3 do 6 godzin po sporzyciu.
• SWOJE PIERWSZE DANIE ZRÓB SKROMNE.  Niektóre skutki uboczne tylko występują po sporzyciu większej ilości grzybów.

Smardze można znaleść w wielu miejscach.  Nasze baze danych na Uniwersytecie w Michigan pokazują że smardze rosną prawie w każdym otoczeniu, koło jabłoni i też koło sosen.  Smardze zazwyczaj rosną po pożarach w lasach i nawet w korze rozsypanej w około kwiatów.  Jest pare cech które są takie same w tych wszystkich środowiskach, wilgotna ziemia która zawiera dużo pokarmu i jest zasłonietą drzewami od słońca.

W Michigan smardze pokazują się pod koniec kwietnia i można je znaleść do końca czerwca, ale to zależnie od danego środowiska.  W miejsca nasłonecznionych samrdze pokażą się wcześniej.   W niektórych stanach południowych smardze pokazują się nawet w lutym.  Im dalej na północ tym później smardze się pokazują.

Wiele prób hodowli smardz było podjętych z powodu ich wartości i trudności w ich znalezieniu.  Neogen, była pierwszą kompanią na świecie która opatentowała hodowle smardzy w 1981r.

Dodatkowe Źródła Informacji:

• Vogel, S. 1988. Taming the wild morel. Discover volume 9, pages 58-60.
• Weber, N. S. 1988. A morel hunter's companion: A guide to the true and false morels of Michigan. TwoPeninsula Press, Lansing, Michigan.

POWRÓT DO KATALOGU
Ostatnia zmiana: 23 Lipca, 1998. Wersję angielską przygotował Dr. Robert Fogel (rfogel@umich.edu). Tłumaczenie na język polski: Karol Cios z pomocą Dr. Katarzyny Turnau (ubturnau@cyf-kr.edu.pl).